Kategoria: Nauka

Auto Added by WPeMatico

Czego konkurencja w naturze może nas nauczyć o wolnym rynku – czy powinniśmy być tak głupi jak drzewa? Choć wierni kościoła wolnego rynku od dawna wygłaszają kazania o tym, jak konkurencja prowadzi do efektywnych rezultatów, jak gdyby było to prawo natury – sama Natura udziela nam innej lekcji. Urzekająco prosta historyjka o zaletach konkurencji zawiera w teorii pewną prawdę, ale w rzeczywistości ponosi porażkę i nie możemy pozwolić ślepej wierze zasłonić nam diabelskich szczegółów jej działania w praktyce. Nieregulowana konkurencja w naturze regularnie przynosi katastroficzne skutki. Ignorowanie lekcji, jaką daje natura w kwestiach gospodarowania uczyniłaby nas tak tępymi jak drzewa. Konkurencja często stwarza idiotyczne koszty i niepożądane rezultaty. Jak twierdzi Richard Dawkins, znany popularyzator biologii: „Pnie drzew są wielkimi pomnikami bezproduktywnej konkurencji”. W swej książce Największe widowisko świata, przedstawia podział między „zaprojektowaną gospodarką” i „gospodarką ewolucyjną” opowiadając historię o „Lesie Przyjaźni”: „W dorosłym lesie baldachimy drzew są jak powietrzna łąka stojąca na szczudłach i zbierająca energię słoneczną. Lecz znaczna część energii jest marnowana, gdyż jest zużywana na pnie, których jedyną funkcją jest utrzymanie liści wysoko w powietrzu, gdzie zbierają promienie słoneczne, choć mogłyby znacznie niższym kosztem to robić leżąc na ziemi”. Żadne drzewo nie może pozwolić sobie na brak wejścia w konkurencję w wysokości pni. Jednakże, gdyby drzewa mogłyby zawrzeć pakt przyjaźni w celu ograniczenia ich wysokości, każde drzewo i las jako całość zaoszczędziłyby energię. Oczywiście drzewa nie mogą tego zrobić, ale gdyby m Czytaj dalej...

Read more

Jutro zapraszam na mój najnowszy film. Tym razem będzie o legendzie niemieckiego obozu Auschwitz, słynnym bokserze Tadeuszu „Teddym” Pietrzykowskim. Ta mało znana postać zasługuje na rozgłos, gdyż będąc więźniem obozu koncentracyjnego walczył w ringu z niemieckimi oprawcami i pokonywał ich za każdym razem. Walki z Niemcami dawały Teddiemu szansę na przeżycie, gdyż za nie dostawał dodatkowe racje żywnościowe. Jednak to nie jedyny aspekt, posiadały one też inny wydźwięk. Jego sukcesy miały olbrzymie znaczenie dla pozostałych więźniów. Zwycięstwa te dodawały im otuchy. Zaczynali wierzyć, że Niemcy nie są niepokonani. Tym krótkim filmem warto przybliżyć te nietuzinkową postać. W przyszłym roku trafi do kin film oparty na historii tego niezwykłego pięściarza. _______________________ Zapraszam wszystkich do odwiedzenia i subskrybowania mojego kanału historycznego na YT ➡️ Andrzej Włusek – Historia poza horyzont #historia #ciekawostkihistoryczne #ciekawostki #zainteresowania #historiapozahoryzont #gruparatowaniapoziomu #historykon #wojna #polska #boks #auschwitz #niemcy #liganauki #nauka Czytaj dalej...

Read more

Cześć! Zrobiłem materiał o mykotoksynach, które wytwarzają grzyby pleśniowe na pożywieniu. Omówiłem również w jaki sposób przyczyniają się do rozwoju nowotworów. Jeżeli chciałby ktoś wykopać to zachęcam do wsparcia :) Znalezisko – Spleśniałe wyrzuć – czemu pleśń powoduje nowotwory? #gruparatowaniapoziomu #nauka #jedzenie #ciekawostki Czytaj dalej...

Read more

Niesamowicie często w filmach, komiksach i grach antagonistą jest genialny naukowiec. Przykładów jest multum – od Dr.No z pierwszego filmu o Jamesie Bondzie, przez komikswego dr.Octopusa ze Spider-Mana i Mr.Freeza z Batmana kończąc choćby na Moirze i Sigmie z gry Overwatch. Mam więc dwa pytania do was mireczki: 1. Czy moglibyście podać więcej przykładów takich postaci w kinie, literaturze, komiksach i grach i napisać kilka zdań od siebie o nich? Może zrobimy ankietę na największego badassa wśród fikcyjnych naukowców. 2.Czy znacie jakieś historie/artykuły z realu o naukowcach, którzy w wyniku nieprzychylnego losu (ośmieszenie przez środowiska naukowe, zabranie funduszy na badania), bądź z własnej woli stali się kryminalistami? Pomijając już takiego dr.Mengele, czy naukowców z japońskiej Jednostki 731 o których wiele się mówi, chodzi mi o te mniej lub wcale nieznane przypadki. #film #filmy #kino #komiks #komiksy #gry #ksiazki #literatura #nauka #ciekawostki #pytanie Czytaj dalej...

Read more

Oryginalny egzemplarz zbroi husarskiej wydobytej z grobu Stanisława Skórkowskiego – sekretarza króla Władysława IV Wazy oraz sędziego ziemi stężyckiej. _______________________ Zapraszam wszystkich do odwiedzenia i subskrybowania mojego kanału historycznego na YT ➡️ Andrzej Włusek – Historia poza horyzont #historia #ciekawostkihistoryczne #ciekawostki #zainteresowania #historiapozahoryzont #wojna #polska #nauka #husaria #fotografia #militaria Czytaj dalej...

Read more

Wielka Kometa 1744 była niezwykłym zjawiskiem Odkryta jeszcze w listopadzie 1743, przeszła blisko słońca i Ziemi, i osiągnęła dużą jasność. W momencie największego zbliżenia głowa komety widoczna była jeszcze przed zachodem słońca, na dziennym niebie. Największe wrażenie robił jednak jej długi ogon, którego widoczne gołym okiem struktury sięgały dalej niż 90 stopni kątowych, co oznaczało, że gdy już głowa schowała się za horyzontem, ogon jeszcze był widoczny na nocnym niebie. Początkowo widoczny był podwójny ogon, ale po minięciu Słońca jego struktura skomplikowała się i ostatecznie w lutym obserwowano wachlarz sześciu ogonów oddzielonych przerwami. Sześć jasnych pasm zanurzających się w horyzont stanowiło najniezwyklejszy widok. Zjawisko utrwalono na rysunkach i rycinach. Sama struktura ogona jest dla astronomów dość zagadkowa. Możliwe że powstała w wyniku oddziaływania wiatru słonecznego i kilku następujących po sobie wyrzutów materii z jądra. #astronomia #nauka #ciekawostki #kometa Czytaj dalej...

Read more

Czy prawa natury potrzebują matematycznej elegancji? Polecam dzisiaj artykuł stanowiący pewną kontynuację* nieco filozoficznych rozważań o matematyce i fizyce. Wszystkich mających ochotę w piątkowe, grudniowe popołudnie lub wieczór poruszać nie tylko szyją lecz również głową, zachęcam do zgłębienia (można z przymrużeniem oka) tekstu o związkach pięknych, choć momentami trudnych, pomiędzy matematyką i fizyką, a także innymi dziedzinami nauki. ( ͡° ͜ʖ ͡°) * 1. Zagadkowe poszukiwanie idealnej losowości 2.W jaki sposób losowość może być przejawem determinizmu? #nauka #fizyka #matematyka #filozofia #zagadka #zainteresowania #ciekawostki #gruparatowaniapoziomu #swiatnauki #liganauki #ligamozgow #qualitycontent Czytaj dalej...

Read more

Pomożecie kopnąć mikołajkowy temat? :) Św. Mikołaj przybył nad Bałtyk w XII wieku Nad Motławę święty Mikołaj przybył z innego portu, znajdującego się w anatolijskiej Mirze. Pierwsza świątynia pod wezwaniem tego świętego powstała w Gdańsku jeszcze w czasach, gdy w tutejszym grodzie rezydowali książęta z dynastii Sobiesławiców. I trzeba przyznać: mało który święty pasuje do Gdańska bardziej niż właśnie święty Mikołaj – patron marynarzy, żeglarzy i kupców. Św. Mikołaj objął również swoim patronatem kupców oraz mieszczan. Świątynie jemu poświęcone szybko zawładnęły miastami Ligi Hanzeatyckiej – od Wismaru i Stralsundu aż do Tallina – i ten trend również zawędrował do miast pruskich. Pierwszy kościół św. Mikołaja w Gdańsku był zarazem jednym z najstarszych. Jego pojawienie się – idąc myślą Henryka Samsonowicza – mogło być wyrazem szukania wspólnego języka i tożsamości przez mieszczaństwo, które zaczęło się wyodrębniać jako osobny stan. #nauka #liganauki #gruparatowaniapoziomu #swiatnauki #qualitycontent #historia #gdansk #ciekawostkihistoryczne #ciekawostki #gruparatowaniapoziomu #tworczoscwlasna #trojmiasto Czytaj dalej...

Read more

6 grudnia 1656 roku miało miejsce podpisanie traktatu rozbiorowego w Radnot W miejscowości Radnot w Siedmiogrodzie został zawarty traktat, którego sygnatariusze planowali rozbiór Rzeczpospolitej Ziemiami Rzeczypospolitej, na terytorium której toczyła się druga wojna północna (tzw. potop szwedzki), mieli podzielić się król Szwecji Karol X Gustaw, który zatrzymywał dla siebie Prusy Królewskie, Żmudź, Kurlandię, Inflanty, część Litwy, Kujawy, północne Mazowsze i Podlasie. Wielki elektor brandenburski Fryderyk Wilhelm miał otrzymać Wielkopolskę, Warmię, województwa sieradzkie i łęczyckie oraz ziemię wieluńską. Bohdan Chmielnicki jako hetman kozacki miał otrzymać niezależne państwo Ukrainę. Małopolska miała trafić we ręce księcia Siedmiogrodu Jerzego II Rakoczego, a Bogusław Radziwiłł miał otrzymać Województwo Nowogrodzkie. Traktat nigdy nie wszedł w życie. _______________________ Zapraszam wszystkich do odwiedzenia i subskrybowania mojego kanału historycznego na YT ➡️ Andrzej Włusek – Historia poza horyzont #historia #ciekawostkihistoryczne #ciekawostki #zainteresowania #historiapozahoryzont #gruparatowaniapoziomu #historykon #wojna #polska #nauka #liganauki Czytaj dalej...

Read more

OTego dnia, 5 grudnia, w 1901 roku urodził się Werner Heisenberg, który w wieku 31 lat otrzymał Nagrodę Nobla z fizyki Choć nie do końca, bo nagroda oficjalnie została wręczona w 1933 roku za 1932 rok ponieważ w 1932 roku komitet noblowski z fizyki, na podstawie selekcji nominowanych kandydatów uznał, że żaden nie spełnia kryteriów określonych w testamencie Alfreda Nobla. (Co wydaje mi się trochę dziwne biorąc pod uwagę jego ogólny charakter – tutaj mój wpis na temat tego testamentu). W każdym razie Heisenberg mógł w 1933 roku odebrać nagrodę w doborowym towarzystwie ponieważ nagrodę z fizyki za 1933 rok otrzymali Erwin Schrödinger i Paul Dirac (tutaj wpis o kocie tego pierwszego) Heisenberg Nagrodę Nobla otrzymał „za opracowanie podstaw teoretycznych mechaniki kwantowej, której zastosowanie pozwoliło między innymi na odkrycie dwóch form alotropowych wodoru” i właściwie wystarczył do tego jego jeden, magiczny, artykuł pt. „Kwantowo-mechaniczna interpretacja relacji kinematycznych i mechanicznych”, który opublikował w języku niemieckim wieku 24 lat. Przedstawiona w nim „mechanika macierzowa” opracowana przez Heisenberga uznawana jest za pierwszy pełny opis mechaniki kwantowej. Heisenberg jest jednym z tych przykładów w których przebłysk geniuszu, a nie uporczywa, systematyczna, pełna prób i błędów wieloletnia praca naukowa zapewnia miejsce w historii nauki. Tak oto relacjonował efekty swoich rozważań na wyspie Helgoland gdzie udał się by zwalczyć katar sienny, gdzie w samotności analizował kilkudniowe problemy związane z obliczaniem linii widmowych wodoru: Było to około trzeciej nad ranem, gdy leżały przede mną wyniki obliczeń. Z początku byłem głęboko wstrząśnięty. Byłem tak podekscytowany, że n Czytaj dalej...

Read more

5 letni Kenijczycy nie potrafią rozpoznać się w lustrze. Białe dzieci posiadają tą umiejętność w wieku 18-24 miesięcy. Test Lustra – nazywany też testem samorozpoznania (MSR) to tradycyjna metoda mierzenia samoświadomości. https://www2.psych.ubc.ca/~henrich/pdfs/Journal%20of%20Cross-Cultural%20Psychology-2010-Broesch-%20Cultural%20Variations%20in%20Children’s%20Mirror%20Self-Recognition.pdf Słonie przechodzą ten test. Delfiny przechodzą ten test. Czarne dzieci nie. #4konserwy #neuropa #bekazlewactwa #nauka #antropologia #afryka #lewackalogika Czytaj dalej...

Read more

Ciekawostka z rankingu PISA 2018: Różnica w umiejętności czytania pomiędzy imigrantami a miejscowymi. Wyniki zostały skorygowane o status spoleczne-ekonomiczny. Wyniki przed i po korekcji są przedstawione na poniższym wykresie: Imigranci w Katarze czy Emiratach czytają lepiej od miejscowych. Natomiast w Skandynawii imigranci radzą sobie o wiele gorzej. I nie jest to kwestia ich niższych dochodów. #ciekawostki #gruparatowaniapoziomu #nauka #pisa Czytaj dalej...

Read more

Bardzo ciekawy defekt genetyczny. Oprócz całej masy negatywów (karłowatość, otyłość, itp), jest trochę ciekawych pozytywów – m.in. wysoka odporność na raka (~95% mniej w porównaniu z krewnymi bez syndromu), cukrzycę (bardzo wysoka insulinoczułość mimo otyłości) i trądzik (u nieleczonych nie stwierdzono). Mechanizm – zmutowany receptor hormonu wzrostu i przez to niezwykle niskie IGF1 – sugeruje, że w dużej mierze to długoterminowy poziom insuliny powoduje raka. Wprawdzie receptor IGF1 ma mniejsze powinowactwo do insuliny niż do samego IGF1, tylko 10% mocy, ale od czego hiperinsulinizm? https://en.wikipedia.org/wiki/Laron_syndrome http://iv.iiarjournals.org/content/30/4/375.long https://stm.sciencemag.org/content/3/70/70ra13.abstract? https://en.wikipedia.org/wiki/Insulin-like_growth_factor_1#Laron_dwarfism https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6603614/ https://en.wikipedia.org/wiki/Insulin-like_growth_factor_1_receptor https://care.diabetesjournals.org/content/29/11/2396 #zdrowie #cukrzyca #rak #nauka #insulina #igf1 #tradzik Czytaj dalej...

Read more

Zainspirowany wpisem @KubaGrom o mini detektorze fal grawitacyjnych NLSD, a także listopadowym wywiadem na łamach Quanta Magazine z Virginią Trimble – utalentowaną, niebywale inteligentną, niezwykle piękną kobietą, a także pierwszą badaczką kosmosu na Caltechu, prywatnie zaś wdową po zmarłym w 2000 r. Josephie Weberze – pomyślałem, że podzielę się fragmentem historii dotyczącej pierwszych prób obserwacji fal grawitacyjnych. Detektory służące do badań fal grawitacyjnych można podzielić na dwie klasy: interferometryczne (czyli tj. LIGO i VIRGO) oraz rezonansowe. Pomysłodawcą, twórcą oraz pierwszym, który próbował dokonać detekcji przejścia fal grawitacyjnych przy pomocy detektorów rezonansowych był fizyk Joseph Weber. Nominowany wprawdzie do Nagrody Nobla w latach 1962 i 1963 za badania nad laserami i maserami nie otrzymał jej jednak. Prywatnie, jak wspomniałem wyżej, mąż Virginii Trimble. Sposób w jaki działają detektory rezonansowe można przedstawić mniej więcej tak: Pierwszą próbę wykrycia promieniowania grawitacyjnego podjął Joseph Weber. Jego detektorem był aluminiowy walec. Przejście fali grawitacyjnej wzbudziłoby drgania własne walca o tym większej amplitudzie, im ta częstość byłaby bliższa jego częstości rezonansowej. [źródło: http://www.deltami.edu.pl/temat/fizyka/grawitacja_i_wszechswiat/2011/01/20/Detektory_fal_grawitacyjnych/] These massive aluminium cylinders vibrated at a resonance frequency of 1660 hertz and were designed to be set in motion by gravitational waves predicted by Weber. Because these waves were supposed to be so weak, the cylinders had to be massive and the piezoelectric sensors had to be very sensitive, capable of detecting a change in the cylinders’ lengths by about 10 ^-16 meters. [źródło: https://en.wi Czytaj dalej...

Read more